Philosophos Basileus ya da Filozofun İktidarla Sınavı

Yazarlar

  • Abrim Gürgen Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi image/svg+xml Yazar

Anahtar Kelimeler:

Cicero- Devlet- Filozof Kral- Philosophos Basileus- Seneca

Öz

Konfüçyüs  ve  Platon’dan,  Kant,  Hegel ve Marx’a kadar pek çok düşünür ve filozof devlet yönetiminin  nasıl  olması  gerektiği  ve  felsefenin  bu soruna nasıl bir çözüm getireceği  konusunda  görüş  beyan  etmiştir.  Makalemizde  biz,  konunun  sınırlılıkları  içerisinde,  bu  görüşleri  kategorize  edebilmek  amacıyla  yalnızca  “kral  filozof/filozof  kral”  bağlamında  Platon,  Aristoteles,  Konfüçyüs,  Farabi,  Cicero,  Seneca  ve  Marcus  Aurelius’u  ele  aldık.  Hatta  konuyu  daha da daraltarak onların iktidarla  sınavını göstermeye çalıştık. Bu anlamda bu filozofların siyaset ve dev let  teorilerinden  daha  çok  onların  yönetime dair deneyimlerini, teorik düşüncelerini uygulama fırsatı yakaladıklarında karşılaştıkları sorunları  ve onların iktidara, iktidarın da onlara takındıkları tavırları konu edindik.  Yine  burada  Platon’un  Devlet  adlı eserinde bahsettiği philosophos  basileus  (filozof  kral)  idealinden  hareketle,  bu  filozofların  devlet  yönetiminde yer almasının ne gibi sonuçlar doğurduğunu göstermeye çalıştık. Bu filozoflardan bazıları ideal  devletin sadece teorisini hazırlamış,  bazıları  devlet  yönetimine  girmeye  çalışmış,  bazıları  da  devlet  yönetimine  bizzat  girmiş  ancak  iktidarın  gazabına uğramıştır. Filozoflar, ideal  yönetim  şekillerini  uygulamaya  koyarken pek çok zorluklarla karşılaşmış, bazıları sürgün edilmiş, bazıları  inzivaya  çekilmiş,  bazıları  da  idam  edilmiştir. Karşılaştıkları tüm olumsuzluklara ve engellemelere rağmen  yine  de  ideal  devletin  nasıl  olması  gerektiği  görüşlerinden  vazgeçmemişlerdir [...]

Referanslar

Arslan, A. (2016). İlkçağ Felsefe Tarihi (Cilt 2). İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.

Aristotle (1935). Athenian Constitution. Eudemian Ethics. Virtues and Vices (H. Rackham, Trans.). Loeb Classical Library 285. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Aristotle (1935). Nicomachean Ethics (H. Rackham, Trans.) Loeb Classical Library 73. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Aristotle (1932). Politics (H. Rackham, Trans.). Loeb Classical Library 264. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Badiou, A. (1935). Platon’un Devleti (S. Kılıç & N. Özyıldırım, Çev.). İstanbul: Metis Yayınları.

Bakır, K. (2009). Roma’da Felsefe, Stoa Ahlakı, Kölelik ve İmparatorluk: Epiktetos ve Marcus Aurelius. Doğu-Batı, 50, 67-86.

Chantrain, P. (1968). Dictionnaire Eymologique de la Langue Grecque. Paris: Editions Klincksieck.

Cicero (2002). Letters to Quintus and Brutus. Letter Fragments. Letter to Octavian. Invectives. Handbook of Electioneering. D. R. S. Bailey (Ed. & Trans.). Loeb Classical Library 462. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Cicero (1913). On Duties (W. Miller, Trans.). Loeb Classical Library 30. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Cicero (1928). On the Republic. On the Laws (C. W. Keyes, Trans.). Loeb Classical Library 213. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Collinson D., & Wilkinson R. (2000). Otuz Beş Doğu Filozofu (M. Berke, H. Bravo, S. Özbudun & B. F. Ünler, Çev.). Ankara: Ayraç Yayınevi.

Demiriş, B. (2014). “Giriş”. Seneca, Hoşgörü Üzerine/Ruh Dinginliği Üzerine, (B. Demiriş, Çev.). Ankara: Doğu Batı Yayınları.

Diogenes Laertius (1925). Lives of Eminent Philosophers, Volume I: Books 1-5 (R. D. Hicks, Trans.). Loeb Classical Library 184. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Diogenes Laertius (1925). Lives of Eminent Philosophers, Volume II: Books 6-10 (R. D. Hicks, Trans.). Loeb Classical Library 184. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Dürüşken, Ç. (2016). Antikçağ Felsefesi. İstanbul: Alfa Yayınları.

Erim, M. (1987). Latin Edebiyatı. İstanbul: Remzi Kitabevi.

Ernout A., & Meillet A. (1951). Dictionnaire Etymologique de la Langue Latine. 3. Edition. Paris: Librarie C. Klincksieck.

Farabi (1987). Fusulü’l Medeni, Giriş ve Notlarla Neşreden D.M. Dunlop. (H. Özcan, Çev.). İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları.

Farabi (2001). Medinetü’l Fazıla (N. Danışman, Çev.). Ankara: M.E.B. Yayınları.

Farabi (2004). İdeal Devlet (El Medinetü’l Fazıla). (A. Arslan, Çev.). Ankara: Vadi Yayınları.

Hammond, R. (1994). Farabi Felsefesi ve Ortaçağ Düşüncesine Etkisi. (U. Nutku & G. Küken, Çev.). Felsefe Arkivi, 29, 127-191.

Hare, R. M. (2002). Düşüncenin Ustaları: Platon (I. Şimşek & B. Yılmaz, Çev.). İstanbul: Altın Kitaplar Yayınevi.

Herakleitos (2016). Fragmanlar, Testimonia-Fragmante-Imitationes (G. Şar & E. Yıldız, Çev.). İstanbul: Dergâh Yayınları.

Konfüçyüs (2017). Konuşmalar (G. Fidan, Çev.). İstanbul: Dedalus Kitap.

Kranz, W. (1984). Antik Felsefe (S. Y. Baydur, Çev.). İstanbul: Sosyal Yayınlar.

Marcus Aurelius (1916). Marcus Aurelius. C. R. Haines (Ed. & Trans.). Loeb Classical Library 58. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Plato (2013). Republic, Volume I: Books 1-5. C. Emlyn-Jones & William Preddy (Ed. & Trans.). Loeb Classical Library 237. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Plato (2013). Republic, Volume II: Books 6-10. C. Emlyn-Jones & William Preddy (Ed. & Trans.). Loeb Classical Library 276. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Poyraz, H. (2015). Ahlak Felsefesi Yazıları. İstanbul: Dergâh Yayınları.

Heisey D. R., & Gong W. (1998). Communication and Culture: China and the World Entering the 21st Century (Cilt 12). Critical Studies (ss.5-6). U.S.A.: Rodopi B.V. Editions.

Seneca (1917). Epistles, Volume I: Epistles 1-65 (R. M. Gummere, Trans.). Loeb Classical Library 75. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Seneca (1928). Moral Essays, Volume I: De Providentia. De Constantia. De Ira. De Clementia (J. W. Basore, Trans.). Loeb Classical Library 214. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Seneca (1932). Moral Essays, Volume II: De Consolatione ad Marciam. De Vita Beata. De Otio. De Tranquillitate Animi. De Brevitate Vitae. De Consolatione ad Polybium. De Consolatione ad Helviam (J. W. Basore, Trans.). Loeb Classical Library 254. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Seneca (1958). Moral Essays, Volume III: De Beneficiis (J. W. Basore, Trans.). Loeb Classical Library 310. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Seneca (1917). Tanrısal Öngörü. (Ç. Dürüşken, Çev.). İstanbul: Kabalcı Yayınevi.

Şar, G. (2017). Sofistik Düşüncenin Arka Planı. İstanbul: Dergâh Yayınları.

Şenel, A. (2008). Siyasal Düşünceler Tarihi. Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.

Yıldız, E., & Şar, G. (2016). Herakleitos’un Oyunu. İstanbul: Dergâh Yayınları.

Yalçınkaya, A. (2011). Platon’un Bilişi. M. A. Ağaoğulları (Haz.). Sokrates’ten Jakobenlere Batı’da Siyasal Düşünceler. İstanbul: İletişim Yayınları.

İndir

Yayınlanmış

2020-10-30

Sayı

Bölüm

Araştırma Makaleleri

Nasıl Atıf Yapılır

Gürgen, A. (2020). Philosophos Basileus ya da Filozofun İktidarla Sınavı. Sofist: Uluslararası Felsefe Dergisi, 1, 115-139. https://www.journal.sofist.org/index.php/sofist/article/view/107

Aynı yazar(lar)ın dergideki en çok okunan makaleleri